انتقال معنی از طریق تصویرسازی ذهنی در جزء سی ام قرآن کریم

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان انگلیسی و زبانشناسی دانشگاه بیرجند

2 کارشناس ارشد زبانشناسی همگانی دانشگاه بیرجند

3 استادیار زبان و ادبیات عرب دانشگاه بیرجند

چکیده

 قرآن کریم معجزه­ی جاودان خداوند و منشور زندگی بشر در همه دوران­ها است. در روزگاری که آیات الهی بر پیامبر گرامی اسلام نازل شد، عرب در اوج فصاحت و بلاغت بودند و قرآن آنان را در این زمینه به مبارزه طلبید. نگارندگان این مقاله بر­آنند که نقش تصویر­­سازی ذهنی را در انتقال مفاهیم در جزء سی قرآن بررسی نمایند. شیوه­ی این پژوهش کتابخانه­ای است. برای انجام کار، نمونه­های تصویرسازی از جزء سی­ام انتخاب و بررسی شدند تا در نهایت به این پرسش پاسخ داده شود که بیان تصویری در القای معانی قرآنی چه نقشی دارد؟ سبک کتاب آسمانی به گونه­ای است که از طریق تصویرسازی ذهنی، مفاهیم انتزاعی را عینی می­سازد تا وضوح آنها در ذهن مخاطب، بیشتر و در نتیجه تعامل مخاطب با متن بهتر گردد و در نهایت دریافتی بهتر از پیام قرآن توسط او انجام شود. برای این منظور، قرآن بر یک گونه­ی خاص از تصویر­سازی تکیه نمی­کند بلکه از گونه­های متنوعی از تصاویری که در درون بافت با هم در تعاملند، بهره می­جوید. تصویر­سازی­ها به دایره­ی بیان بلاغی همچون تشبیه و استعاره و مجاز و کنایه محدود نمی­شوند بلکه از عناصر گوناگونی مانند موسیقی آیات، توصیفات دقیق و تقابل صحنه­ها تشکیل می­گردند تا حس و خیال آدمی را بر­انگیزند. تصویر­سازی­های ذهنی با چارچوب فضای کلی بافت سوره­ها هماهنگند.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Meaning Transmission in Part 30 of the Holy Quran through Mental Imagery

نویسندگان [English]

  • Jalil alah Faroughi 1
  • Zohreh Asoudeh 2
  • Abdolrahim Haghdadi 3
چکیده [English]

The Holy Quran makes abstract meanings concrete via mental imagery to increase their clarity in the addressee’s mind and improve his interaction with text to have ultimately a better perception of the message of the Quran. At this purpose, the Quran does not put emphasis on one kind of imagery, but it employs miscellaneous kinds of images interacting in the context. These imageries are not limited only to rhetorical expressions like simile, metaphor, and allusion, but it includes various elements such as melody of verses which induce human’s imagination. These mental imageries harmonize with the overall framework of context of verses. The purpose of this essay is to investigate the verbal mechanism of imagery in the Quran to respond to this question: What is the function of the mental imagery in the induction of meanings of Quran? The necessity of having a profound understanding of the Holy Quran shows the importance of doing such a research.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Holy Quran
  • Part 30
  • Mental Imagery
  • Meaning Transmission
      • قران کریم، ترجمه­ ی الهی قمشه­ ای. 
      • امامی خلیل آبادی، مرتضی، (1388)، معجزه­ ی بیان، چاپ اول،شهرکرد، انتشارات دانشگاه شهر کرد. 
      •  تجلیل، جلیل، (1374)، معانی و بیان، تهران، مرکز نشر دانشگاهی. 
      •  حری، ابوالفضل، (1385)، "قرآن به منزله­ ی اثر ادبی: تصویر، تصویر­پردازی وانسجام ساختاری متن در سوره ­ی والعادیات"، اندیشه­ ی دینی، پیاپی 19، صص 71-90. 
      •  دهخدا، علی اکبر، (1373)، فرهنگ لغت دهخدا، تهران، انتشارات دانشگاه تهران. 
      • راغب، عبد السلام احمد، (1387)، کارکرد تصویر هنری در قرآن کریم، ترجمه­ ی سید حسین سیدی، چاپ اول، تهران، سخن. 
      • سیدی، حسین، (1387)، "مولفه ­های تصویر هنری در قرآن"، اندیشه­ی دینی، شماره­ ی 27، صص 105-116. 
      • شفیعی کدکنی، محمدرضا، (1380)، صورخیال در شعر فارسی، تهران، کوهرنگ. 
      •  صفوی، کوروش، (1383)، درآمدی­برمعنی­ شناسی، چاپ دوم، تهران، سوره­ ی مهر. 
      •  ظهیری، عباس، (1387)، تجزیه و ترکیب و بلاغت قرآن، قم، بوستان کتاب. 
      •  علوی­نژاد، سید محسن، (1388)، "زیبایی­ شناسی تصویری قرآن به روایت سید قطب"، قرآن و هنر 2(مجموعه مقالات قران و علوم روز)، مشهد، انتشارات بنیاد پژوهشی حوزه و دانشگاه. 
      •  عمید، حسن، (1379)، فرهنگ فارسی عمید، تهران، امیرکبیر. 
      • فضیلت، محمود، (1386)،   زیبایی شناسی قرآن، تهران، سمت. 
      •  قاسمی، حمید محمد، (1386)، "جلوه ­هایی از هنر تصویر­آفرینی در قرآن"، صحیفه­ ی مبین، شماره­ی 40، صص 59-75. 
      •  محمدی، حمید، (1384)، زبان قرآن: آشنایی با علوم بلاغی معانی، بیان، بدیع، چاپ پنجم، قم، موسسه­ ی فرهنگی دارالذکر. 
      •  مردوخی، معد، (1378)، علوم بلاغی بیان-معانی- بدیع، سنندج، نشر ژیار. 
      •  هاشمی رفسنجانی، اکبر، (1383)، تفسیر راهنما، قم، بوستان کتاب.